Ministerstwo Edukacji Narodowej rozpoczyna procedurę legislacyjną kluczową dla planowanej reformy programowej. Do konsultacji społecznych trafił projekt nowelizacji ustawy Prawo oświatowe, który ma umożliwić wdrożenie zmian obejmujących wszystkie etapy edukacji – od przedszkoli po szkoły ponadpodstawowe.
Termin zakończenia konsultacji wyznaczono na 29 lipca br.
Jak poinformował resort edukacji we wtorek, projekt ustawy – opracowany pod kierownictwem minister Barbary Nowackiej – zakłada wprowadzenie kompleksowej reformy programowej wychowania przedszkolnego i kształcenia ogólnego, opartej na założeniach dokumentu „Profil absolwenta i absolwentki. Droga do zmian w edukacji”.
Jednym z kluczowych założeń reformy jest zmiana języka opisu podstawy programowej – określenie „treści nauczania – wymagania szczegółowe” ma zostać zastąpione terminem „oczekiwane efekty uczenia się”. Zdaniem autorów projektu, nowa terminologia lepiej oddaje istotę współczesnego procesu edukacyjnego, koncentrując się na aktywnej roli ucznia oraz jego sprawczości.
Wprowadzenie nowej definicji podstawy programowej obejmie również tzw. doświadczenia edukacyjne, czyli celowo zaplanowane sytuacje wspierające rozwój kompetencji przekrojowych. Do ustawy włączona zostanie również definicja ramowych planów nauczania, co – według resortu – ułatwi interpretację przepisów dotyczących organizacji nauczania w szkołach publicznych.
Projekt nowelizacji przewiduje również szereg korekt w organizacji egzaminów zewnętrznych. Od roku szkolnego 2026/2027 egzamin ósmoklasisty ma ponownie odbywać się w kwietniu, a nie – jak obecnie – w maju.
Jednocześnie MEN proponuje wycofanie możliwości wyboru języka łacińskiego jako alternatywy dla nowożytnego języka obcego na egzaminie maturalnym. Inne planowane zmiany obejmują skrócenie okresu składania wniosków o wgląd do sprawdzonych prac egzaminacyjnych z 6 do 3 miesięcy oraz uściślenie procedur odwoławczych w ramach Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego.
Resort planuje również zmniejszenie liczby egzaminatorów-weryfikatorów w przypadkach, gdy prace oceniane są przy użyciu narzędzi elektronicznych.
Znaczące zmiany obejmą również przepisy dotyczące dopuszczania podręczników do użytku szkolnego. Proponuje się, by wysokość opłaty za złożenie wniosku nie była już ustalana kwotowo, lecz w relacji do minimalnego wynagrodzenia za pracę. Obecne opłaty w wysokości od 800 zł do 6 tys. zł mają zostać podniesione do przedziału od 2,8 tys. zł do 14 tys. zł, co odpowiada 60 proc. do 300 proc. minimalnej płacy. Nowe stawki miałyby wejść w życie 1 stycznia 2026 r.
Reforma programowa zostanie wdrażana etapami. Od 1 września 2026 r. nowa podstawa programowa ma obowiązywać w klasach I i IV szkoły podstawowej oraz w przedszkolach. Rok później, 1 września 2027 r., obejmie szkoły ponadpodstawowe, a od września 2030 r. – branżowe szkoły II stopnia. W pozostałych klasach do końca cyklu kształcenia obowiązywać będą dotychczasowe podstawy programowe i ramowe plany nauczania.
Resort edukacji podkreśla, że głównym celem reformy jest przywrócenie równowagi pomiędzy trzema wymiarami kształcenia: wiedzą przedmiotową, umiejętnościami i sprawczością uczniów. Zmiany mają umożliwić młodzieży pełniejsze wykorzystywanie zdobytej wiedzy także poza szkolnymi murami oraz zwiększyć motywację do nauki.
aka
Źródło: PAP
